Budowa własnej sauny - jak krok po kroku zaplanować inwestycję
Wybudowanie sauny jest procesem, który najlepiej zacząć od rozpoznania, a mamy na to prosty sposób - zaplanuj kilka wycieczek i odwiedź różne sauny. Taki rekonesans może dostarczyć Ci inspiracji i pozwoli odkryć co Ci odpowiada, a czego wolałbyś uniknąć - to dobry początek podczas planowania budowy domowej sauny. Bez względu na to, czy interesuje Cię sauna zewnętrzna czy sauna domowa, kluczowa jest analiza warunków technicznych oraz właściwie opracowany projekt sauny. Planując budowę sauny należy uwzględnić wielkość pomieszczenia, rodzaj sauny, dostęp do energii elektrycznej lub miejsca na instalację komina.
Proces budowy sauny można podzielić na etapy:
- Rozeznanie, ustalenie lokalizacji i projekt
- Przygotowanie podłoża oraz konstrukcję ścian sauny
- Izolację sauny, stworzenie wentylacji
- Wykończenie ścian i montaż ławek
- Montaż pieca i akcesoriów do sauny
Każdy z etapów procesu budowy sauny jest istotny, a jego przemyślana i dbała realizacja będzie przekładała się na wygodę użytkowania sauny przez lata.
Sauna domowa czy sauna ogrodowa?
Sauna domowa jest szybkim i wygodnym rozwiązaniem do codziennego relaksu, zwłaszcza w nowoczesnych domach, gdzie często instaluje się sauny wewnętrzne z piecem elektrycznym. Sauna zewnętrzna (sauna ogrodowa) umożliwia natomiast większą swobodę aranżacji, intensywniejsze użytkowanie i łatwiejszą instalację pieca opalanego drewnem.
Dokonanie wyboru pomiędzy sauną wewnętrzną, a sauną ogrodową zależy od preferencji użytkowania i dostępnej przestrzeni.
Jak zbudować saunę w ogrodzie - budowa sauny krok po kroku
Projekt sauny ogrodowej zaczyna się od wyboru miejsca, zwróć uwagę na możliwość instalacji komina, jeśli zdecydujesz się na piec opalany drewnem - unikaj bezpośredniego sąsiedztwa drzew, których gałęzie mogłyby mieć bezpośredni kontakt z nagrzaną powierzchnią. Jeśli wybierzesz lokalizację - zastanów się nad konstrukcją ścian sauny - niewielka sauna ogrodowa bez okien czy sauna z przeszklonymi ścianami? To kluczowe pytanie nie tylko ze względów technicznych, duża ilość przeszkleń może mieć wpływ na utrzymanie wysokiej temperatury w saunie szczególnie podczas zimnych dni (konieczność montażu mocniejszego pieca).
Jeśli projekt sauny jest już gotowy - nadchodzi czas na budowę. W pierwszej kolejności zaleca się wykonanie fundamentu, który zagwarantuje izolację podłoża oraz stabilne osadzenie sauny bez ryzyka zapadania. Konstrukcja podłogi składa się z ramy i poprzecznych legarów, które będą stanowiły solidną podstawę sauny, całość warto zaizolować od spodu przed wilgocią używając np. membrany dachowej i osadzając konstrukcję na bloczkach. Przestrzeń pomiędzy legarami należy wyizolować wełną mineralną, i "zamknąć" całość przez dokręcenie np. płyty OSB o grubości 22 mm. Przed wykończeniem podłogi zagruntuj płytę i rozważ hydroizolację w celu maksymalnej ochrony konstrukcji Twojej sauny.
Konstrukcję ścian sauny wykonuje się zazwyczaj z belek - podobnie jak podłoga, ściany zbudowane są z ramy wzmacnianej pionowymi słupkami. Przestrzeń między słupkami również wyizolowana jest wełną oraz membraną , które zapobiegną przedostawaniu się wilgoci i uciekaniu ciepła, jednocześnie pozwalając konstrukcji oddychać i odprowadzać wilgoć na zewnątrz.
Najprostszym sprawdzonym sposobem na skonstruowanie dachu jest montaż płyty na szczycie ścian wraz z dodatkową konstrukcją spadku dachu (ok 10%), następnie montaż krokwi i osadzenie wierzchniej płyty dachu. Jeśli nie planujesz instalacji rynny, na krawędziach dachu warto założyć pas nadrynnowy, aby woda deszczowa mogła swobodnie spływać na ziemię bez zalewania ścian i przedostawania się wilgoci pod pokrycie dachowe. Opłaca się również zabezpieczyć krawędzie wiatrownicą. Końcowa powierzchnię dachu wykańcza się termozgrzewalną papą podkładową oraz termozgrzewalną papą wierzchnią.
Czas na wentylację - najczęściej stosowanym rozwiązaniem jest umieszczenie wlotu powietrza pod piecem i umieszczenie wylotu na przeciwległej ścianie, blisko sufitu - ten rodzaj wentylacji działa na zasadzie zasysania chłodnego powietrza z zewnątrz sauny i odprowadzanie gorącego i wilgotnego powietrza na zewnątrz.
Na koniec pozostaje wykonanie elewacji zewnętrznej i wewnętrznej oraz montaż pieca i ławek według projektu. Wewnątrz sauny po wyłożeniu ścian papierem aluminiowym i listwami dylatacyjnymi, najlepiej stosować boazerię z drewna, które jest odporne na działanie wilgoci oraz wysokiej temperatury - wśród najlepszych gatunków drewna znajduje się świerk skandynawski, jodła kanadyjska i cedr. Ponadto drewno to wykazuje się ograniczonym przewodnictwem ciepła, dlatego użycie go podczas budowy ławek ograniczy parzenie skóry. Podstawa pieca, oraz powierzchnia za ścianą powinny być zabezpieczone niepalną osłoną, warto korzystać z dedykowanych produktów. Jeśli decydujesz się na montaż pieca opalanego drewnem - nie oszczędzaj na kominie i wybierz bezpieczny zestaw kominowy oferowany przez producentów - to jeden z elementów zabezpieczenia przeciwpożarowego sauny na drewno.
Budowa sauny w domu - czego nie należy pomijać?
Sauna wewnętrzna nie wymaga tworzenia specjalnej konstrukcji pomieszczenia, jednak szczególnie należy zatroszczyć się o prawidłową wentylację i izolację sauny. Wybudowanie sauny w pomieszczeniu mieszkalnym (łazienka, poddasze, piwnica) wymaga wyłożenia ścian i sufitu szkieletem (o lżejszej budowie niż w przypadku sauny ogrodowej) i wyizolowania go wełną mineralną i paroizolacyjnym papierem aluminiowym (folia aluminiowa do saun) - wilgoć nie może przedostawać się poza saunę.
Podczas budowy domowej sauny zazwyczaj stosuje się piec elektryczny, ponieważ montaż pieca opalanego drewnem wymaga instalacji komina odprowadzającego dym z paleniska, a wewnątrz gotowego budynku jest to skomplikowane. Przygotowanie instalacji elektrycznej i montaż pieca elektrycznego powinien zostać wykonany przez certyfikowanego elektryka.
Niezbędne zabezpieczenia przeciwpożarowe sauny wewnętrznej to m.in. dobra izolacja, zabezpieczenie ścian i podłogi przy piecu osłonami przeciwpożarowymi, użycie odpowiednich kabli z powłoką silikonową, uziemienie pieca, czujniki dymu i zbyt wysokiej temperatury w bliskim sąsiedztwie sauny.
Nowoczesna sauna z przeszkloną ścianą frontową będzie świetnie prezentować się w każdym domu, a jasne pomieszczenie z dużymi oknami wypełni ją naturalnym światłem podczas dnia. Możesz zadbać też o dodatkowe elementy wnętrza sauny, np lampy solne, higrometr lub termometr.
Materiały do budowy sauny - dlaczego wybór odpowiednich materiałów jest istotny
Jakość materiałów, które wykorzystasz do budowy ma bezpośredni wpływa na komfort, trwałość i bezpieczeństwo użytkowania. Wybór właściwych materiałów obejmuje zarówno drewno konstrukcyjne jak i drewno na boazerię, izolację (wełna mineralna, papier aluminiowy, membrany. Ponadto zwróć uwagę na certyfikaty i spełnienie norm bezpieczeństwa pieca podczas jego wyboru. Odradzamy stawianie na szali ceny sauny i jakości jej wykonania - niewielka różnica w cenie może okazać się ogromną różnicą w komforcie i bezpieczeństwie użytkowania.
Najlepsze gatunki drewna do sauny fińskiej
Do budowy sauny fińskiej najczęściej wykorzystuje się świerk skandynawski, cedr, jodłę kanadyjską - są one odporne na działanie wysokiej temperatury i wilgoci, ponadto nie uwalniają żywicy. Drewno przeznaczone do zabudowy wewnętrznej powinno być bezsęczne i dobrze wysuszone.
Jak wybrać piec elektryczny do sauny?
Piec elektryczny do sauny jest bardzo wygodnym rozwiązaniem, które zapewnia łatwą obsługę i brak dodatkowych zajęć związanych z obsługą opału. Podczas wyboru pieca uwzględnij kubaturę sauny - moc pieca oblicza się według zasady: 1 kw mocy pieca na 1 (m³) kubatury sauny, a w przypadku saun ogrodowych ze słabą izolacją i/lub z dużą ilością przeszkleń możesz przyjąć nawet 1,2 kw mocy pieca na 1 (m³) kubatury.
Piece zasilane elektrycznie pozwalają na precyzyjną kontrolę temperatury i czasu pracy, a w połączeniu ze sterownikiem dają Ci maksimum możliwości personalizacji seansu - możesz zarządzać (również zdalnie) nie tylko temperaturą i czasem, ale również oświetleniem, muzyką i wentylacją.
Dostępne modele pieców elektrycznych posiadają różnej wielkości przestrzeń na kamienie - im więcej kamieni, tym bardziej intensywną parę możesz uzyskać, dlatego dostosuj wybór do swoich preferencji względem intensywności seansów.
Wybór i montaż pieca opalanego drewnem - na co zwrócić uwagę
Piec na drewno do sauny wiąże się z koniecznością montażu komina, dlatego istotne jest wybranie odpowiedniego miejsca, zdała od drzew, ścian budynków i palnych powierzchni. Wybierając piec na drewno do sauny (podobnie jak w przypadku pieców elektrycznych) sprawdź ile kamieni pomieści - od tego zależy intensywność seansu i jakość dostarczanej pary.
Montaż pieca opalanego musi obejmować instalację niepalnych zabezpieczeń - podstawy i paneli izolacyjnych, jeśli piec stoi w pobliżu ściany. Zalecamy kupno gotowego zestawu kominowego, oferowanego przez producenta pieca - takie rozwiązanie jest bezpieczne, a technologia sprawdzona i skuteczna.
Samodzielna budowa sauny - koszty gotowej sauny, koszt budowy sauny ogrodowej
Zbudowanie sauny na własną rękę pozwala obniżyć cenę sauny - w porównaniu do podobnych kabin. Koszt budowy sauny w Polsce zależy od wielkości i rodzaju sauny, rodzaju pieca oraz jakości użytych materiałów. Ogrodowa sauna dla 2-4 osób to zazwyczaj koszt od kilku do kilkunastu tysięcy złotych, z kolei mała sauna wewnętrzna może kosztować mniej niż 10 000 tysięcy złotych.
Podczas planowania i budowy nie warto oszczędzać na najważniejszych elementach, jak izolacja i wentylacja sauny, wykończenie wnętrza sauny odpowiednimi materiałami i zakupie dobrego pieca.